Motywacja w uczeniu się języków obcych

Współcześnie wielokrotnie podkreśla się konieczność poznawania języków obcych przez dzieci i młodzież. W szkole młodzież obowiązkowo uczy się dwóch języków obcych. Niektórzy zapisują się na dodatkowe zajęcia lub pobierają lekcje innego języka. Również dorośli na różnych stopniach swojej kariery zawodowej orientują się, że warto poznać kolejny język obcy. Jednak tak jak w przypadku dorosłych możemy spodziewać się jasno sprecyzowanej motywacji oraz celu nauki języka, tak dzieci i młodzież nie zawsze wiedzą, po co właściwie się uczą. Co gorsza, nie zawsze chcą się uczyć. Tymczasem wydaje się, że skuteczne poznawanie języków obcych wymaga odpowiedniej motywacji uczącego się. Wtedy łatwiej jest przyswoić zarówno przekazywane treści, jak również kształcić się samodzielnie.

Najlepszą motywacją z punktu widzenia psychologii uczenia się jest motywacja wewnętrzna. Oznacza to tyle, że nie uczymy się tylko dla osiągania zewnętrznych korzyści- pochwał, dobrych ocen, lub w przypadku osób dorosłych- większych zarobków, ale z wewnętrznej potrzeby oraz przekonania. Do potrzeb czysto poznawczych można zaliczyć na przykład ciekawość i radość poznawania obco brzmiących słów. Do emocjonalnych chęć komunikowania się z różnymi ludźmi. W przekonaniach często zawarte są ogólne poglądy na temat korzyści płynących z nauki języka obcego. Nie jest to jednak nastawienie na krótkoterminową korzyść- tu i teraz. Z nastawieniem na krótkoterminową korzyść można nauczyć się podstaw języka, przykładowo przed wyjazdem do danego kraju (aby móc prowadzić bardzo proste rozmowy). Każdy jednak, kto chce lepiej poznać dany język, musi przygotować się na długą oraz w miarę systematyczną naukę.

Oczywiście, w zależności od wieku uczniów, często przeważa jakiś rodzaj motywacji. Małe dzieci charakteryzują się szczególnie dużą ciekawością oraz otwartością poznawczą. Lubią odkrywać, uczyć się w sposób aktywny. Dlatego warto zaproponować im urozmaicone, żywe zajęcia, na których będą mogły uczyć się języka niejako „mimochodem”- słuchając piosenek, malując, odgrywając scenki, bawiąc się. Małe dzieci potrzebują aprobaty dorosłych i lubią być chwalone. Dlatego warto nagrodzić je za dobrą pracę od czasu do czasu pochwałą. Nie należy z tym jednak przesadzać, aby nie ryzykować stłumienia naturalnej dziecięcej ciekawości. Młodzież jest szczególnie zainteresowana relacjami w grupie, zazwyczaj łatwiej uczy się więc języka rozmawiając z koleżanką/ kolegą z ławki lub pracując nad wspólnym projektem. Dorośli najczęściej uczą się języka obcego ze względów praktycznych, dlatego warto wskazać na konkretne obszary zastosowania oraz sytuacje zawodowe, w których przydatny jest język obcy.